‘Kỳ nữ’ Kim Cương và 42 năm tìm con gái thất lạc

0
247

Ôm chặt người phụ nữ trung niên đang luống cuống bước lên sân khấu, trước hàng trăm ống kính của trường quay, Nghệ sỹ Nhân dân Kim Cương nghẹn ngào: “Sao con không đi tìm má… Mẹ con mình gặp nhau rồi, giờ tui không buông, không cho ai nữa đâu!”.

Bà gọi con trai lên nhận lại em gái. Nước mắt nữ nghệ sỹ (NS) lăn dài trên má.Sân khấu cuộc đời bà éo le không kém những vở diễn đã từng lấy đi biết bao nước mắt khán giả…

Kẻ bắt cóc đáng thương

Ngày 4/3 vừa qua, 4 ngày sau cuộc trùng phùng đầy nước mắt với người con gái thất lạc 42 năm trước, NS Kim Cương quyết định ghé thăm nhà chị Trầm Như Ngọc Oanh để thắp hương nói lời tri ân với người đã cưu mang và nuôi dưỡng con mình. Căn nhà đơn sơ nằm sâu trong một con hẻm nhỏ trên đường Huỳnh Tấn Phát (quận 7, TPHCM) đầy ắp tiếng cười.

Sửa soạn mâm trái cây đặt lên bàn thờ, bên di ảnh nữ y tá Trầm Thị Ngọc Ánh – người bà từng oán trách vì đã mang bé Thương Thương đi mất, NS Kim Cương nghẹn ngào: “Chị cảm ơn em đã dành cả đời lo lắng chu toàn cho con. Nghe nó nói sinh thời em cưng nó lắm, chị cũng mát lòng, mát dạ!”.

Đứng cạnh kỳ nữ Kim Cương, chị Oanh mím chặt môi cố ngăn hai dòng nước mắt chực trào ra. Gần 40 năm sống trong khu lao động nghèo ở Xóm Chiếu (quận 4), chưa bao giờ chị Oanh dám tin mẹ mình là một nghệ sỹ nổi tiếng. Chị kể mình từng đến rạp xem mẹ Kim Cương diễn rồi được trò chuyện với bà và được bà vuốt tóc nhưng oái oăm là hai mẹ con không nhận ra nhau. Và, chị Oanh cũng không dám tin người mẹ suốt bao năm hết mực yêu thương, chiều chuộng, chấp nhận làm mẹ đơn thân để cưu mang và chở che cho mình lại là một kẻ bắt cóc.

'Kỳ nữ' Kim Cương và 42 năm tìm con gái thất lạc ảnh 1Bé Thương Thương (trái) và nữ y tá Trầm Thị Ngọc Oanh. Ảnh: tư liệu gia đình

Năm 2016, phát hiện mình mắc bệnh hiểm nghèo, biết khó qua khỏi, bà Trầm Thị Ngọc Ánh kể hết sự thật và bảo chị Oanh đi tìm NS Kim Cương. Chị nói đã nhiều lần muốn gặp mẹ nhưng rồi không thắng được bản thân mình. Chị mặc cảm, sợ mang tiếng “gặp người sang bắt quàng làm họ” bởi bà là nghệ sĩ danh giá và giàu có, còn chị là dân lao động bình thường. Lần lữa mãi, đến lúc NS Kim Cương lần ra tung tích thì chị Oanh mới đồng ý đến trường quay nhận lại mẹ. Chị chia sẻ muốn tìm gặp Kim Cương để nói lời cảm ơn bà.

“Mẹ là người sinh ra tôi lần hai. Không gặp mẹ, lỡ có gì, tôi day dứt lắm” – chị nói.

Ôm con gái vào lòng, NS Kim Cương vỗ về: “Má biết con tủi vì không biết cha mẹ ruột của mình. Nhưng con phải biết là con rất hạnh phúc, rất có phước vì có tới ba bà mẹ thương yêu con. Má không biết má ruột con tại sao không đi tìm con, nhưng má nghĩ bà khó khăn quá nên để con cho má nuôi với hi vọng con sung sướng hơn. Má Ánh thì đã hi sinh cả cuộc đời cho con. Còn má luôn nghĩ và cầu mong cho con hạnh phúc!”…

Giọng nữ nghệ sỹ nghèn nghẹn. Hồi ức về những ngày cuối tháng 4/1975 bất chợt ùa về.

'Kỳ nữ' Kim Cương và 42 năm tìm con gái thất lạc ảnh 2Bé Thương Thương lúc nhỏ. Ảnh: tư liệu gia đình

Chuyện về 3 người mẹ

Cuối tháng 4/1975, cùng với các cánh quân giải phóng rầm rập tiến về Sài Gòn, nhiều người dân từ các tỉnh cũng hoang mang rời bỏ nhà cửa tản cư về thành phố và bị chặn lại ngay cửa ngõ. Hàng nghìn người dựng lều bám trụ trên bãi rác ven xa lộ Biên Hòa (nay là xa lộ Hà Nội) trong cảnh thiếu thốn mọi bề. Nhóm “Gia đình tình thương” của nghệ sỹ Kim Cương phải chạy ngược chạy xuôi xin quần áo, mì gói, bánh mì tiếp tế cho bà con. NS Kim Cương nhớ lại: “Tôi gặp một chị quê ở Long Bình (Phước Long) bụng bầu vượt mặt dắt theo bầy con nheo nhóc. Tìm được một tấm bạt trải dưới đất cho mẹ con chị nghỉ tạm, tôi dặn chị chờ mai tôi quay lại tiếp tế. Hôm sau quay lại thì thai phụ đã sinh con. Giữa đêm đen, dưới cơn mưa tầm tã, chị vượt cạn một mình, sức khỏe suy kiệt. Bé gái mới sinh người tím ngắt, không còn sức để khóc”.

NS Kim Cương đề nghị giao đứa bé cho bà mang về chăm sóc để bé có cơ hội được sống và sản phụ rảnh tay chăm sóc cho 6 đứa con. Để chị an tâm, bà dặn khi nào muốn nhận lại con, chị cứ vào Sài Gòn hỏi NS Kim Cương, ai cũng biết. Nhưng, NS Kim Cương chờ hoài vẫn không thấy người mẹ đến đón con về. Bà chạy lên xa lộ Biên Hòa thì người dân đã giải tán và về quê.

Manh mối từ một vụ giả mạo

NS Kim Cương kể có lần, bà phải nhập viện điều trị và gặp một cô gái đứng chờ trước cửa phòng bệnh. Tưởng là người hâm mộ, không ngờ cô gái ôm chầm lấy bà òa khóc, tự nhận là Thương Thương và đưa bà xem một số hình ảnh của cô y tá năm xưa. Bà đã tin và đưa cô về nhà, lấy địa chỉ cư trú… Tuy nhiên, vì không thấy cô gái liên lạc lại, bà nhờ người đi tìm thì địa chỉ không có thật. Trực giác của bà mách bảo có gì đó không ổn.

Nhóm tìm kiếm đã lần ra và phát hiện cô gái có quan hệ thân thiết với nữ y tá và khi biết được câu chuyện con nuôi Kim Cương mất tích nên tìm cách tiếp cận bà. Từ manh mối này, NS Kim Cương và chị Oanh đã may mắn đoàn tụ sau gần 42 năm mất tích.

NS Kim Cương trở thành người mẹ thứ hai. Bà đặt tên con là Thương Thương.Vì chào đời trong cảnh thiếu thốn, bé đau ốm triền miên. Lên 3 tuổi, Thương Thương bệnh nặng, được mẹ Kim Cương đưa vào bệnh viện Nguyễn Văn Học (nay là bệnh viện Nhân dân Gia Định). Một nữ y tá chăm sóc cho bé, vì “mến tay, mến chân” bèn đề nghị giao Thương Thương cho cô chăm sóc. Hàng tháng, NS Kim Cương chỉ cần gửi tiền mua sữa. Vì bé cần bảo mẫu có chuyên môn về y tế chăm sóc; quan trọng hơn, lúc đó Kim Cương phải đi lưu diễn, không có nhiều thời gian chăm sóc con nên bà đã đồng ý.

Một lần, Thương Thương được đưa đến xem mẹ diễn tại rạp Quốc Thanh. Thấy bảo mẫu chiều bé quá, Kim Cương nhắc: “Thương con thì phải dạy. Em cưng chiều quá con nhỏ hư!”.

Ít hôm sau cô y tá xin nghỉ việc ở bệnh viện, bồng Thương Thương bỏ đi mất, cắt đứt mọi liên lạc. NS Kim Cương lạc mất bé từ ngày đó. Hơn 40 năm qua, bà không ngừng tìm con. Có người quen đòi trình báo công an truy bắt thủ phạm bắt cóc nhưng bà gạt đi. Bằng linh cảm của người mẹ, NS Kim Cương tin nữ y tá làm chuyện dại dột ấy vì quá yêu thương bé.

Dù vậy, mỗi lần chạm vào vùng ký ức nào liên quan đến con gái, bà lại rớt nước mắt. Năm 2019, NS Kim Cương quyết định nhờ “Như chưa hề có cuộc chia ly” tìm giúp bé Thương Thương. Bà thổ lộ: “Không biết cuộc đời con bé ra sao? Cô y tá có đủ điều kiện nuôi con? Lỡ mẹ ruột cháu quay về tìm con,tôi biết ăn nói sao với chị ấy”.

Ôm con gái vào lòng, NS Kim Cương vỗ về: “Má biết con tủi vì không biết cha mẹ ruột của mình. Nhưng con phải biết là con rất hạnh phúc, rất có phước vì có tới ba bà mẹ thương yêu con.

Ê kíp thực hiện chương trình đã lần theo những manh mối ít ỏi và phát hiện cô y tá năm nào tên là Trầm Thị Ngọc Ánh, nhà trên đường Xóm Chiếu (quận 4). Bé Thương Thương được đặt tên là Trầm Như Ngọc Oanh. Chị Oanh hiện nay đang bán đồ ăn qua mạng, đã có chồng, hai con và vừa lên chức… bà nội.

Nguồn: tienphong

NSƯT Phi Điểu: Mỗi khi ra khỏi nhà, nhìn di ảnh của chồng và nói ‘Tôi đi làm nhen ông’

Nhắc đến NSƯT Phi Điểu, khán giả sẽ nhớ ngay những vai diễn về người mẹ Việt Nam tảo tần, đôn hậu đã lấy không ít nước mắt người xem. Tuy nhiên, câu chuyện cuộc đời của nữ nghệ sĩ lại mang một màu sắc khác…

Lầm lũi làm nghề bằng đam mê, chịu thiệt thòi vẫn mỉm cười cho qua

– Dù đã bước sang tuổi 85 nhưng khán giả vẫn thấy NSƯT Phi Điểu miệt mài trên phim trường… 

Tôi không thấy có khó khăn gì với mình, trên phim trường tôi vẫn nhanh nhạy và làm việc bình thường như các diễn viên trẻ tuổi khác. Thậm chí, tôi vẫn học và thuộc thoại chứ không gặp trở ngại nào từ việc tuổi cao.

NSƯT Phi Điểu thường chạy xe máy đi quay phim

Tôi vẫn chạy xe máy đi quay mỗi ngày ở những địa điểm cách nhà khoảng chừng 10 cây số trở lại trong Sài Gòn. Bình thường mỗi ngày tôi đều có việc đi ra ngoài đường, thành ra xe máy là phương tiện, “đôi chân” của tôi. Ngoài ra, tôi duy trì việc tự chạy xe để luyện sự nhạy bén, tinh tường của mình, rèn luyện sức khỏe. Không những thế, tôi còn chủ động được thời gian, tính được giờ giấc, không mất thì giờ vô bổ cho việc chờ đợi người đón đưa. Trừ trường hợp phải đi đường xa, hay vội quá thì tôi mới phải di chuyển bằng xe đoàn hoặc xe ôm.

Tính tôi không thích phiền hà ai, đồng thời cũng muốn tiết kiệm cho các cháu, cái gì cần thì mình vẫn xài, thấy làm gì có lợi hơn thì làm thôi. Ngay cả trong việc ăn uống khi đi quay cũng thế, các cháu thấy tôi lớn tuổi nhất trong đoàn nên hay quan tâm, hỏi han… nhưng tôi luôn nói là “không sao đâu con, các con ăn gì thì bà ăn nấy”. Món gì mềm mềm, ăn thấy ngon ngon thì tôi ăn nhiều, còn nếu không ngon lắm thì ăn ít một chút, vậy thôi có gì đâu.

Khi phải di chuyển xa, NSƯT Phi Điểu mới đồng ý đi xe ôm

– Để có được sự gật đầu của NSƯT Phi Điểu, liệu có những yêu cầu nào về nội dung kịch bản hay dạng vai…?

Như một thói quen, khi các em ngỏ lời mời tôi tham gia quay hình, chỉ cần gọi điện hỏi “cô ơi, cô rảnh không? Con có kịch bản, nhân vật, phim này sắp quay nè cô…”, các em chỉ cần nói vài câu là tôi đã biết nội dung của vai và lượng sức mình để nhận lời. Thông thường, tôi chỉ nhận quay ngắn ngày với vài phân đoạn để đảm bảo sức khỏe.

Tôi không kén vai diễn cũng như không chọn lựa vai, nhưng tôi có suy nghĩ về vai. Tôi luôn quan tâm rằng mình có đảm nhận được nhân vật tốt hay không, vậy thôi. Với tôi, vai giàu hay nghèo, lành lặn hay tật nguyền, ăn xin… tôi đều nhận hết, thậm chí tôi thích những nhân vật có mảnh đời cơ cực nên khi được mời, tôi rất mau đồng ý.

Tôi rất ít khi từ chối vai diễn, chỉ trừ những lời mời đi diễn quá xa, quay nhiều ngày sợ không đảm bảo được sức khỏe. Ngoài ra, tôi cũng ngại làm việc với một số đạo diễn có những lời đồn như khó khăn lắm, dữ dằn lắm… nên khi nghe đến cái tên là tôi không dám nhận, do đó tôi thường nhẹ nhàng viện lý do bận việc gì đó để từ chối

Ở tuổi 85, NSƯT Phi Điểu vẫn miệt mài với công việc diễn xuất

– Cát-sê chỉ từ 3 đến 5 trăm ngàn/phân đoạn. Với nhiều người, mức giá đó không hề xứng đáng với cái tên NSƯT Phi Điểu?

Đi làm, tôi quan niệm rằng mình phục vụ là chính. Hơi thở và cuộc sống của mình gắn với nghề này lâu lắm rồi nên tôi không quen chuyện ngã giá.

Thay vào đó, tôi thường nhìn tới nhìn lui, thấy gánh hát, đoàn phim nào nghèo, khó khăn, tôi cho các em quyết định mức thù lao, muốn trả nhiêu thì trả. Thậm chí, với các cháu mới ra trường mời tôi diễn rồi gửi cát-sê cho tôi chỉ chừng 3-4 trăm ngàn nhưng tôi cũng không nỡ lòng nào cầm dù bản thân mình hoàn toàn xứng đáng với đồng tiền đó, bởi tôi biết họ cũng eo hẹp kinh tế. Tôi thường biếu lại cho đoàn và xem các em như con cháu mình, giúp được gì thì giúp, như vậy mà tôi lại thấy thanh thản và vui vẻ hơn.

Bị quỵt cát-sê nhưng NSƯT Phi Điểu vẫn mỉm cười cho qua

Có một số người nghĩ tôi báo giá thấp để được mời nhiều, thậm chí có em còn khuyên tôi không nên lấy cát-sê thấp quá sẽ nhà sản xuất bị coi thường. Các em nói rằng, với những người có kinh nghiệm như tôi, một phân đoạn phải nhận ít nhất là 7 trăm ngàn. Nhưng tôi nói thôi, mình lấy vừa vừa cho người ta còn kiếm sống, nuôi cả một đoàn bởi làm phim đâu phải ai cũng lời, có người lỗ thấy mồ luôn.

Nhưng cũng có lần tôi bị mất cát-sê! Khi đó, tôi nhận lời quay phim cho một người tuy nhiên sau khi quay xong, phim cũng đã chiếu trên truyền hình khá lâu nhưng tôi vẫn chưa nhận được thù lao của mình là 4 trăm ngàn/phân đoạn và có tất thảy là 30 phân đoạn.

Lúc đó, nhiều người cũng thúc tôi đi đòi vì cảm thấy bất công cho tôi, tuy nhiên tôi nói thôi không đi đòi vì tôi thấy không đáng để làm vậy. Sau đó không lâu, người đó gặp tai nạn qua đời.

– Không kén vai diễn, không đòi hỏi cát-sê, thậm chí cũng không đòi tiền khi bị quỵt… bà cứ lầm lũi làm nghề và sẵn sàng nhận về mình những thiệt thòi?

Tôi luôn nghĩ, khi người ta làm gì không phải với mình thì cứ thôi kệ mà bỏ qua. Khi họ ăn gian tiền bạc của mình thì cứ nghĩ có lẽ vì họ đang cần tiền để lo cho gia đình, nên thôi mình đừng chi li, hơn nhau chút đỉnh nhưng cũng đâu vui vẻ gì, coi như mình biếu họ vậy mà nhẹ lòng. Ai ăn hiếp tôi, tôi biết hết đó, cái nào tôi không biết thì cũng có mấy em diễn viên trẻ nói lại nhưng tôi không để trong lòng.

Tôi không ngại chuyện bị người khác qua mặt và tôi cũng chưa bao giờ đi kiện cáo ai, bởi tôi nghĩ mình đi giúp đỡ người này người kia, hay đi làm từ thiện được mà, vậy thì sao mình không nghĩ thoáng cho những người đối xử chưa tốt với mình.

NSƯT Phi Điểu trợ diễn cho Hồ Văn Cường trong chương trình Vietnam Idol Kids 2016
Chưa quen sự vắng mặt và không nghĩ chồng đã đi xa…

– Nhắc đến NSƯT Phi Điểu, khán giả thường nghĩ ngay đến những vai diễn đẫm nước mắt về người bà, người mẹ nghèo khó, sống đời cơ cực nơi miền quê. Nhiều người liên tưởng, rằng trong cuộc sống đời thường, câu chuyện đời bà cũng chất chứa nhiều nước mắt như vậy…

Trước tiên là mình phải có vốn sống tự thân và tôi cũng từng trải qua, chứng kiến nhiều hoàn cảnh bi đát không cầm lòng được. Có lẽ do va chạm nhiều với cuộc sống nên khi diễn xuất, tôi đã mượn những hình ảnh trong ký ức của mình để biểu đạt và dễ xúc cảm nhất.

Tuổi thơ của tôi cũng vất vả nhiều, từ năm 12 tuổi tôi đã rời gia đình để đi làm giao liên, trải qua nhiều cực khổ nên cái gì tôi cũng làm được hết, chỉ có lái máy bay là tôi không biết thôi (cười). Thêm phần, tôi là người sống nội tâm nhiều nên cũng dễ tạo cảm xúc để diễn xuất.

NSƯT Phi Điểu chăm sóc chồng là nhạc sĩ Phan Nhân trong những ngày cuối đời của ông

– Là người sống nội tâm như thế, phải chăng NSƯT Phi Điểu thường tự mình ôm lấy và “gặm nhấm” buồn phiền trong cuộc sống?

Đối với con cái, tôi không bao giờ kể những chuyện buồn của gia đình hay những khó khăn mà tôi đã trải qua. Với các cháu, thỉnh thoảng tôi cũng đan xe một vài câu chuyện cuộc đời vào truyện kể cho cháu nghe nhưng không mang màu sắc bi lụy, bao giờ cũng có hướng giải quyết.

Tôi chọn cách giải tỏa buồn phiền bằng việc tập trung cho công việc để quên hết những chuyện không vui. Bởi, khi nào bạn có việc làm, cảm thấy lu bu trong đầu thì không bao giờ bạn nhớ đến những chuyện lặt vặt. Tất nhiên, bản thân mình cũng có khi thích người này mà không phải người kia, sống hợp với người này nhưng không hợp với người còn lại nhưng xong rồi thì bỏ qua, cuộc đời là vậy mới là đời!

Từ lúc trưởng thành đến nay, tôi cũng đã đi qua nhiều gian nan, khó nhọc không kể hết nhưng mình đều làm được thì những đụng chạm nhỏ nhoi có là gì đâu, tôi bỏ qua được!

– Nếu không theo nghiệp diễn thì NSƯT Phi Điểu sẽ chọn gắn bó với công việc gì?

Tôi sẽ trở thành một giáo viên bởi gia đình tôi có truyền thống theo nghề giáo, tôi thích lắm! Nhưng do môi trường sống thuở bé, tôi tham gia các hoạt động thiếu nhi như ca hát, nhảy múa… và bộc lộ năng khiếu nghệ thuật nên tôi đã rẽ ngang và theo đuổi con đường này. Nhưng công việc phát thanh viên lại là nghề mà tôi mê nhất!

Tôi từng sống ở Hà Nội 21 năm và theo học ngành diễn viên sân khấu ca múa nhạc kịch cải lương. Sau đó, do đam mê công việc đọc tin tức, tôi quyết định thi và đậu vào đài tiếng nói Việt Nam rồi trở thành phát thanh viên giọng chuẩn Nam bộ của đài lúc bấy giờ. Tôi gắn bó với nghề phát thanh viên cũng khoảng hai mươi mấy năm trước khi về hưu và trở lại diễn xuất như hiện tại. Có thể nói, xuất phát điểm của tôi là từ lĩnh vực sân khấu, tôi đã kinh qua nhiều nghề từ ca, múa, kịch, cải lương… nhưng khi có người hỏi tôi rằng, trong các công việc nghệ thuật mà tôi từng làm, tôi thích nghề nào nhất thì câu trả lời đó chính là phát thanh viên.

– Sau gần 3 năm vắng đi người bạn đời – nhạc sĩ Phan Nhân – trong cuộc sống, bà đã quen một mình?

Tôi chưa quen sự vắng mặt của ông ấy, cứ nhớ hoài. Mỗi khi đi làm về là tôi lại nhớ, dù làm gì thì làm nhưng buổi tối trước khi đi ngủ, tôi cũng nhớ đến ổng! Tôi nhớ những hình ảnh và rất nhiều thứ về chồng mình. Mấy đứa con cũng hiểu nên không khi nào làm phiền đến cuộc sống của tôi. Những ngày không bận đi làm, cứ đến 6 giờ chiều là tôi lại chạy xe máy qua chùa nơi đặt tro cốt của chồng để lau chùi hủ đựng cốt của chồng và tụng kinh. Mỗi khi nhớ ổng quá thì tôi lại đọc kinh, cầu nguyện.

Lúc sinh thời, tôi và chồng thường xuyên nói chuyện, chia sẻ công việc, cuộc sống cho nhau. Chẳng hạn như khi ông ấy sáng tác ca khúc mới, thường nhờ tôi nghe và hỏi rằng: “Má Phi xem ba viết chỗ này được không? Câu này, chữ này có ổn không? Rồi bây giờ mời ca sĩ nào hát được đây má Phi?”…

Tấm ảnh kỉ niệm của hai vợ chồng NSƯT Phi Điểu

– Mất đi điểm tựa tinh thần đã gắn bó suốt mấy chục năm, NSƯT Phi Điểu đã làm gì để tập dần thói quen mới trong cuộc sống khi không có chồng bên cạnh?

Thói quen đó khó quên lắm! Thỉnh thoảng tôi vẫn nhìn di ảnh ông ấy và nói rằng: “Ba phù hộ nha, phù hộ cho con cháu mạnh khỏe. Còn má hay đi quay, ba rảnh thì ba đi theo, ba không rảnh thì ba ở nhà”…, tôi nói chuyện bình thường như chồng còn đang sống cạnh mình. Hay mỗi lần trước khi đi ra ngoài, tôi đều nhìn ra phía sau và nói: “Ba ơi, má Phi đi nha”, rồi khi về, tôi lại nói: “Tôi về rồi nha ông”. Tôi cứ nói xàm xàm và nhớ vậy đó, chỉ có khi ngủ mới quên ông ấy thôi. Bây giờ thì tôi không còn khóc nhiều khi nhớ chồng như hồi ổng mới mất.

Để vơi đi nỗi buồn tinh thần, tôi chọn “đắm mình” trong công việc. Tôi đi làm rất nhiều việc từ công tác xã hội, từ thiện, công tác ở phường – quận… song song với công việc diễn xuất để không có thời gian để nhớ.

– Thói quen chung nào giữa hai vợ chồng mà NSƯT Phi Điểu còn giữ cho đến hiện tại để nhớ về “người bạn đời” của mình?  

Tôi vẫn nhớ chồng thích ăn ngọt, không uống bia rượu nên tôi thường mua đồ ngọt về mời ổng dùng. Thỉnh thoảng, tôi cũng mở những đĩa nhạc của chồng, nghe tiếng ổng sang sảng như còn quanh quẩn đâu đây, chứ không nghĩ là đi xa…